Bacak ve kollara ait atardamar hastalıkları

Konu Başlıkları:

  1. Bacak ve kollara ait atardamar hastalıkları: toplu bakış
  2. Bacakların ateroskleroza bağlı atardamar hastalıkları
  3. Buerger Hastalığı (tromboanjitis obliterans)

Vücudumuzun tüm organ ve dokuları gibi, kol ve bacaklar da yaşamaları için hayati önemi olan kana muhtaçtır.

Kan bu bölgelere atardamarlar (arter) ile gelir. Atardamarların kanı iletmesini zorlaştıran veya engelleyen durumlarda yetersiz olarak gelen kan en hafifinden en ağrına kadar giden bir klinik tablo oluşturur:

Kol veya bacaklarda yorgunluk -> hareketle ağrı -> iyileşmeyen ülserler -> gangren -> cerrahi olarak bölgenin kesilmesi (amputasyon)

Kol atardamarları (arterleri)

 

Atardamarlarda hastalık yaparak kanın iletilmesini güçleştiren çeşitli nedenler vardır. Bunların bir kısmı hem kol hem bacakları ilgilendirirken, bazıları özellikle kolları, bazıları ise özellikle bacakları ilgilendirir.

Bacak atardamarları (arterleri)

 

En sık görülen nedenler

Alt ekstremite (bacaklar) atardamar hastalıkları (periferik arter hastalıkları):

Bunların içinde en sık görülen ateroskleroz sonucu gelişen tiptir. Burada saymadığım nadir görülen başka nedenler de vardır.

Üst ekstremite (kollar) atardamar hastalıkları:

  • Buerger Hastalığı (Tromboanjitis obliterans)
  • Takayasu Hastalığı
  • Raynaud fenomeni
  • Kollajen doku hastalıkları
  • Ateroskleroz
  • Emboli
  • Soğuk ısırığı (donma)
  • Meme kanseri için yapılan radyoterapi
  • Torasik outlet sendromu

Şikayet ve bulgular

Olay, ister kolda isterse bacakta olsun kan akışının azalması veya hiç olmaması, gerek bacaklar gerekse kollarda benzer şikayet ve bulgulara neden olur:

  • Ağrı ve renk değişikliği (solukluk, mavi-kırmızı, ileri durumlarda siyahlaşma)
  • Soğuğa karşı aşırı duyarlık
  • Nabzın hissedilmemesi (bakınız nabız)
  • Kas erimesi (incelmesi) ve buna bağlı kol veya bacakta çabuk yorulma
  • Soluk ve soğuk cilt
  • Tırnaklarda morarma ve tırnak uzamasının yavaşlaması
  • Kıllarda dökülme ve kıl uzamasında yavaşlama
  • Ağrılı ve iyileşmeyen yaralar (ülserler)
  • Gangren (dokunun tamamen canlılığını yitirerek siyahlaşması)

Tedavi

Tamamen altta yatan hastalığa bağlıdır. Ancak ana başlıklar altında özetlersem;

  • İlaç tedavisi
  • Altta yatan nedenin uzaklaştırılması (Buerger Hastalığında sigaranın kesilmesi, aterosklerozda risk faktörleriyle mücadele edilmesi vs)
  • Altta yatan hastalığın tedavisi
  • Cerrahi (bypass, o bölgeye giden sinirlerin kesilmesi -sempatektomi- vs)
  • Balon ve/veya stent

Bacakların ateroskleroza bağlı atardamar hastalıkları »